چرت و پرت

يک ميل جالب

هر خواستگار، پنج هزار تومان‍‍ !! مؤسسه خانواده امين زير نظر يك روحاني اداره مي‌شود. به گفته مسؤولان مؤسسه، اين بزرگ‌ترين مؤسسة ثبت شده و مجاز همسريابي در ايران است كه از سال1379 كار خود را در اين زمينه آغاز كرده است. پيش از اين، مؤسساتي چون شاخه گل رز هم چنين خدماتي را ارائه مي‌دادند. با اين حال، روال كار در مؤسسه خانواده امين، پيچيده‌تر از مؤسسات مشابهش است. منشي مؤسسه هنوز مجرد است. كار در مؤسسه همسريابي برايش فرصت خوبي است تا بهترين مورد را به قول معروف دستچين كند؛ به ويژه آن كه در اين مؤسسه دختران زير 30 سال راحت تر شوهر‌گيرشان مي‌آيد. مؤسسه خلوت است وقتي وارد آن مي‌شوم. قرار ملاقات‌ها طوري تنظيم شده كه مراجعان، كمترين برخورد را با يكديگر داشته باشند. مراجعان ابتدا بايد فرم‌هاي ثبت نام را پر كنند. فرم‌هاي همسريابي را مي‌توان علاوه بر مراجعه حضوري در سايت مؤسسه هم پر كرد و البته طي هر مرحله كار، نياز به پرداخت مبلغي پول دارد. يك روحاني، يك مؤسسه حجت الاسلام جعفر اردبيلي مدير مركز غيردولتي خانواده امين است. او علاوه بر مديريت سايت مؤسسه، يك سايت شخصي نيز در اينترنت دارد. صداي باران و پرندگان، نخستين صدايي است كه با باز شدن صفحه اينترنتي اردبيلي شنيده مي‌شود. در صفحه بعد هم كه بخش فارسي سايت است، موسيقي بدون كلام يك ترانه عاشقانه معروف زينت بخش سايت مي‌شود. او روحاني بودن خود را يك نكته مثبت در اين زمينه ارزيابي مي‌كند، چرا كه معتقد است خانواده‌هاي سنتي به خاطر روحاني بودن وي به مؤسسه اطمينان مي‌كنند. هنوز شيوه‌هاي نسبتا مدرن همسريابي در ميان بيشتر خانواده‌ها جايي ندارد. گو اين‌كه ممكن است زماني كه سن فرزندانشان به ويژه دختران آن‌ها از عرف ازدواج بگذرد، تن به چنين راه‌هايي دهند، اما ازدواج اينترنتي و حتي آشنايي اينترنتي هنوز پديده قابل قبولي در ميان خانواده‌ها نيست؛ همين‌طور همسريابي از طريق اين‌گونه مؤسسات. مدير مؤسسه خود به طور كاملا سنتي ازدواج كرده است، اما چندين سال است كه به شكل‌هاي نوين به همسريابي براي جوانان اشتغال دارد. وي نخستين بار در دانشگاه اقدام به همسريابي براي جوانان كرد و سال1379 مؤسسه فرهنگي خانواده امين را در قالب يك NGO تأسيس كرد. فعاليت اصلي اين مؤسسه همسريابي است، اما خدمات مشاوره‌اي نيز ارائه مي‌دهد. شايد گرد آمدن سنت و مدرنيته در اين مؤسسه و سايت، خود دليلي باشد براي پذيرش شيوه‌هاي نوين همسريابي. فرمي‌ با تمام جزئيات فرم تنها مرحله نخست ورود به مؤسسه است و ثبت نام در مؤسسه نياز به پرداخت مبلغ 30هزار تومان دارد. در اين صورت براي يك سال عضو مؤسسه مي‌شويد و در اين مدت مي‌توانيد هر بار 5 انتخاب داشته باشيد. مؤسسه ترتيب ملاقات شما را با انتخاب‌هايتان مي‌دهد، اما ماجرا به همين جا ختم نمي‌شود. براي هر انتخاب و هر ملاقات يك جلسه مشاوره لازم است. هر ملاقات 5 هزار تومان و هر مشاوره 10 هزار تومان برايتان آب مي‌خورد. حساب كنيد، خريد ميوه و شيريني براي پذيرايي از خواستگار يا خريد گل و شيريني براي رفتن به خواستگاري به صرفه تر است يا پرداخت اين مبالغ. مؤسسه هيچ تضميني در خصوص زمان رسيدن به نتيجه به شما نمي‌دهد. اعضا به فايل اطلاعاتي مؤسسه دسترسي دارند. هر چه فعال‌تر، امكان پيدا كردن شخص مورد نظر بيشتر. شما ملزم‌ايد زمان ثبت‌نام، اصل شناسنامه و يك قطعه عكس قدي را به مؤسسه ارائه دهيد و بايد اطلاعاتتان دقيق باشد. اگر مؤسسه پي به نكته‌اي خلاف واقعيت در اظهارات شما ببرد، فرم درخواستتان از اطلاعات مؤسسه حذف مي‌شود. اين هم يك راه قابل اطمينان براي اثبات صحت مدعاي مراجعان. شايد در ميان راه‌هاي رايج همسريابي، اين يكي به لحاظ اطلاعات از طرف مقابل، از ضريب اطمينان بالاتري برخوردار باشد. نخستين فرم مؤسسه، تمام اطلاعات را مي‌پرسد. از قد و وزن گرفته تا تعداد اعضاي خانواده و ميزان درآمد ماهانه. مراجعان مي‌توانند علاوه بر اين، فرم ديگري را پر كنند كه در آن مشخصات فرد مورد نظر عنوان شده است. مي‌توانيد فردي با فلان قد و وزن و فلان درآمد ماهانه سفارش دهيد؛ كسي كه مثلا چهار برادر و خواهر دارد و ليسانس خود را هم گرفته. خلاصه كه مؤسسه به شما امكان هر نوع انتخابي را مي‌دهد، اما به شدت به اختلاف سني ايده‌آل پايبند است. اگر خانمي‌سي و چند ساله هستيد نمي‌توانيد سفارش مردي كم سن و سال را بدهيد. البته شايد با اندكي اغماض، مردي هم سن و سال را بتوانيد انتخاب كنيد. دختران بيشترند دختران عضو مؤسسه بيشترند. نگفته هم مي‌توان حدس زد. در جامعه‌اي كه پسر قدرت انتخاب بيشتري در گام نخست دارد، مشخص است انگيزه دختران براي مراجعه به چنين مراكزي بيش از پسران است. اگر مراجعان را بر اساس سن بررسي كنيم، نتايج متفاوتي به دست مي‌آيد. زير 30 سال، ميزان مراجعه دختران و پسران تقريبا برابر است، اما اوضاع در سنين بالاتر متفاوت است. در اين دسته سني، جمعيت دختران به مراتب بيشتر از پسران است. منشي مؤسسه در مورد اين دسته از دختران با قاطعيت پيش سخن نمي‌گويد: «ممكن است در اين موارد به سرعت نتوان به نتيجه رسيد.» وقتي مي‌پرسم با آن كه مردها مي‌توانند انتخاب كنند، ‌چرا به اين مؤسسه مراجعه مي‌كنند؟ پاسخ مي‌دهد:« بعضي مردها يا خود سختگيرند يا خانواده‌هايشان. مثلا موردي داشتيم كه مرد مي‌خواست همسرش آن‌قدر زيبا باشد، كه همه هنگام ديدن او حيرت كنند. اين شخص به راحتي فرد مورد نظر خود را پيدا نمي‌كند، حتي اگر مدت‌ها منتظر بماند.» مشكل افراد سختگير و سن بالا در اين مؤسسه نيز به جاي خود باقي است. با اين حساب اين افراد باز هم بايد راه‌هاي ديگري را تجربه كنند. گو اين كه به نظر مي‌رسد اين‌گونه مؤسسات، بيشتر به كار كساني بيايد كه در راه‌هاي معمول با مشكل مواجه‌اند. با اين همه، اين مؤسسه مي‌تواند به كساني كه به نحوي غريب هستند و احتمال آشنايي از طريق معرف براي آنان كمتر است، كمك كند: افرادي كه در محيط‌هايي كار مي‌كنند كه تك جنسي است، مثل كارگاه‌هاي كاملا مردانه يا محيط‌هاي كاملا زنانه. خانواده‌ها مخالف و موافق خانواده‌ها هنوز معتقدند دخترمان آن‌قدر خواستگار دارد كه لازم نيست او را در اين مؤسسات به حراج بگذاريم. اين، گفتة يك مادر است. زهرا _م مي‌گويد:« اين جاها بيشتر به درد دختراني مي‌خورد كه مشكل دارند. دختري كه خواستگاران زياد دارد، نيازي به اين شيوه ندارد. اما خب دختراني كه خواستگار ندارند مي‌توانند اين‌جا شوهر پيدا كنند.» با اين حساب، پذيرش عروس از اين طريق نيز براي خانواده‌ها سخت است. اردبيلي مدير مؤسسه معتقد است به خاطر روحاني بودن، راحت‌تر مي‌تواند خانواده‌ها را در اين موارد متقاعد كند. با اين همه، بيشتر خانواده‌ها چنين شيوه‌اي را در مورد مردان و زناني كه قبلا ازدواج كرده‌اند، مجاز مي‌دانند و حتي روش خوبي مي‌دانند. انگار قاعده‌ها براي آن‌ها كه يك بار تجربه كرده‌اند وارونه است. مي‌توانند به راحتي دايره انتخاب خود را وسعت دهند و پيش از انتخاب نهايي، فعال‌تر از انتخاب اولي‌ها عمل كنند. شايد اگر همين آزادي عمل در انتخاب اول داده شود، بسياري از مشكلات حتي مجالي براي بروز نيابند. هنوز براي قضاوت زود است مي‌گويند تمام ازدواج‌هاي مؤسسه موفقيت‌آميز بوده، گرچه مراحل متعددي تا اتمام كار بايد گذراند و جلسات مشاوره فراوان. آماري هم در دسترس نيست كه دليلي بر از هم پاشيدگي خانواده‌هايي از اين دست باشد. در ظاهر همه چيز رو به راه است. گو اين كه با 6 سال تجربه نمي‌توان به راحتي قضاوت كرد. اما برخي از مراجعان چيز ديگري مي‌گويند. صدف از مراجعان اين گونه مؤسسات است. او هنوز نتوانسته همسر مناسب خود را بيابد: «بيشتر مردان عضو اين مؤسسات، قابليت لازم و مورد نظر من را ندارند. گاهي در هفته يكي دو نفر را ملاقات مي‌كردم. با آن‌كه از دور به نظر مي‌رسيد شرايط آن‌ها مطلوب باشد، اما در واقع آن شخصي نبود كه به نظر مي‌رسيد. فقط پول‌هايم هدر رفت.» او كه بيشتر از 30 سال دارد، از اين مؤسسات نا اميد شده و ترجيح مي‌دهد، به شكل سنتي اقدام به ازدواج كند. مؤسسات مشابه ديگري نيز به كار همسريابي مدرن اشتغال دارند، مؤسساتي كه گاهي كم‌هزينه‌تر، گزينه‌هاي مناسب را به شما پيشنهاد مي‌كنند و اغلب نيز مشاوره‌هايي پيش از ازدواج در برنامه‌هاي آنان است. اما هنوز براي قضاوت زود است؛ هرچند اين روش‌ها به نوعي شبيه روش‌هاي سنتي است و احتمالا عقل در آن‌ها حرف اول را مي‌زند و دل بايد منتظر بماند...

پيام هاي ديگران ()        link        سه‌شنبه ٢۸ فروردین ،۱۳۸٦ - صبا ...